Samohrana statistika Vukše Dragovića: Problemi s vremenom, mestom, kontekstom i tumačenjem

Jedna objava izazvala je na Tviteru pregršt negativnih komentara i osuda. U pitanju je odgovor na poslednjih dana gotovo nezaobilaznu temu „Zašto se ja borim za porodične vrednosti“. Korisnik Vukša Dragović odlučio je da svoj odgovor upotpuni statističkim podacima: „63% samoubistva kod mladih; 90% bežanja od kuće; 85% dece koja pokazuju poremećaje ponašanja; 80% silovatelja; 71% dece koja ne završe školu; 70% dece u popravnom domu; 80% mladih u zatvoru (…) je odgajano od strane samohrane majke”, napisao je on i dodao da se „85% razvoda brakova dešava na inicijativu žene”.

„Iz tvog tvita, kako si ga napisao, ispada da su samohrane majke uzrok skoro svih problema kod dece”, prokomentarisala je jedna tviterašica, dok su mnogi drugi tražili od Dragovića izvor ovih zabrinjavajućih podataka. Izvor je ubrzo predočen: Dragović prilaže izvod iz publikacije fondacije Heritidž, izrazito konzervativne nevladine organizacije, poznate po protivljenju abortusu i zalaganju za umanjivanje prava LGBT+ osoba (1). Međutim, ta publikacija nije originalni izvor ovih upitnih podataka.

Pozivanje na navedenu „statistiku“ problematično je na više nivoa: ona se ni na koji način ne odnosi na Srbiju, a ne odnosi se više ni na Sjedinjene Američke Države (za koje se vezuje) jer su od objavljivanja prošle gotovo dve i po decenije. Dodajmo i to da se u publikaciji fondacije Heritidž navodi da se podaci odnose na jednoroditeljske porodice, a ne specifično na porodice u kojima se o detetu stara samo majka.

 

Odakle potiče statistika i ima li sličnih studija kod nas?

Statistika koju je Dragović aktuelizovao potiče iz publikacije Ministarstva pravde Sjedinjenih Američkih Država pod naslovom „Šta savezna vlada može učiniti da smanji kriminal i revitalizuje zajednice?”. Ova publikacija objavljena je pre više od 24 godine, odnosno januara 1998, i nema nikakve veze sa Srbijom, niti u Srbiji postojе istraživanja na osnovu kojih bismo mogli da izvodimo slične zaključke. Redakcija FakeNews Tragača to je zaključila nakon razgovora sa doktorima sociologije koji se, između ostalog, bave sociologijom porodice.

Opsežna studija o jednoroditeljskim porodicama u Srbiji, objavljena 2014. godine, bavila se različitim aspektima ove teme: dinamikom nastanka, društvenim položajem, porodičnim odnosima, vrednosnim orijentacijama… Međutim, ni ova studija nam ne daje podatke koji bi bili uporedivi s onima iz statistike koju je predstavio Vukša Dragović.

Jedna od autorki pomenutog istraživanja, profesorka na Odeljenju za sociologiju Filozofskog fakultetu u Beogradu, dr Milana Ljubičić za FakeNews Tragač skreće pažnju na to da treba biti vrlo oprezan kad se iznose tvrdnje da je jednoroditeljstvo etiološki faktor suicida, delinkvencije i drugih navedenih ponašanja.

„Kod nas postoje studije koje se bave (i) sociodemografskim odlikama mladih sa upadljivim društvenim ponašanjem. Studije nisu epidemiološke*, pa se opšti zaključci ne mogu izvlačiti, ali ima dovoljno empirijskih dokaza o tome da su, na primer, procentualno češće porodice maloletnih delinkvenata jednoroditeljske. To nikako ne znači da je strukturalna nepotpunost – jednoroditeljstvo, uzrokovala delinkvenciju”, navodi ona i podvlači da „stvari nisu sasvim jednostavne”.

 

Krstić: podaci ne govore o jednoroditeljskim porodicama nego o porodičnom poreklu prestupnika

Dr Nemanja Krstić, docent na Filozofskom fakultetu u Nišu koji se, između ostalog, bavi sociologijom porodice, za FakeNews Tragač kaže da je od toga da li je u pitanju jednoroditeljska porodica važnije to kakvog je ona materijalnog statusa, gde je naseljena, da li njeni članovi imaju zdravstveno osiguranje, da li imaju pristup školi i slično.

„Kada uzmete podatke o maloletnom kriminalitetu iz institucija i stavite ih u vezu sa jednoroditeljskim porodicama vršite pogrešku, jer podaci ne govore o jednoroditeljskim porodicama nego o porodičnom poreklu prestupnika. Drugim rečima, to što većina prestupnika dolazi iz jednoroditeljskih porodica ne znači da većina jednoroditeljskih porodica stvara prestupnike ili kriminalce”, objašnjava Krstić i dodaje da je „u sociologiji dobro poznato da se u ovim slučajevima ne radi o neadekvatnoj porodičnoj strukturi, već da se radi o materijalnoj depriviranosti porodice koja rezultira devijantnim ponašanjem njenih članova”.

Ivan Subotić, FakeNews Tragač

 

*Epidemiološke studije su one koje imaju potpuno reprezentativan uzorak ili obuhvataju celu populaciju.

Ukratko

TOP 5 – LOKACIJA MANIPULACIJA
Fakenews tragac logo

Sumnjate u vest koju ste pročitali?

Pošaljite nam je. Proverićemo.

Sitemap